Asielzoekers Centrum Zutphen
Asielzoekers Centrum Zutphen

Verslag: Werkbezoek AZC Zutphen

Op donderdagavond 14 september is de raad uitgenodigd bij het AZC aan de Voorsterallee en bij Buddy to Buddy in het oude stadhuis. Wij willen natuurlijk graag weten hoe de kaders die de raad heeft gesteld in de praktijk werken.  Namens GroenLinks zijn André Putker en Irene Kleinrensink aanwezig. Voor wie zelf een kijkje wil nemen: 23 september is er een open dag op het AZC van 12.00 tot 16.00. 

 

‘Vluchtelingen' is een belangrijk thema in de Nederlandse samenleving en in de politiek. Ook in Zutphen speelt dit onderwerp, mede door de komst van het AZC én door de integratie van vluchtelingen met een verblijfsstatus in Zutphen, een grote rol. Als GroenLinks fractie zijn we zeer betrokken geweest bij de komst van het AZC en we zijn trots om te zien dat Zutphen onze hoop waar heeft gemaakt: een warm welkom voor vluchtelingen! Het het is nu een goed moment om de raad via een werkbezoek te laten zien hoe de kaders die de raad heeft gesteld in de praktijk uitwerken en jou te laten meelezen.

 

Verslag:

We worden op het AZC verwelkomd door Kees Meijer (wijkregisseur en voorzitter beheergroep) en Jeroen Peeters (COA, locatiemanager) verder zijn ook de beleidsmedewerker Vluchtelingen van de gemeente Zutphen, een bewoner vanuit de beheergroep en de wijkagent aanwezig. Na een kort voorstelrondje (naast bovengenoemde personen zijn ook een griffiemedewerker van de raad, veel raadsleden en een aantal fractiemedewerkers aanwezig) vertelt Jeroen Peeters over het AZC en de ontwikkelingen rond het AZC. De toon van het verhaal is positief: zowel binnen het AZC als binnen de wijk verloopt alles heel erg goed op dit moment. Op de vraag hoe het zit met de wat minder positieve berichten eind 2016 volgt de uitleg dat er op dat moment wat mensen zaten die hier kortdurend waren en zich eigenlijk niet serieus wilden vestigen. Dit heeft tijdelijk voor wat onrust gezorgd, maar daar is inmiddels al lang geen sprake meer van. De wijkagent en de vertegenwoordiger van de bewoners van de wijk beamen dit. Er heerst vertrouwen en goede samenwerking met de buurt. Hier is dan ook keihard voor gewerkt! Een reden voor het vertrouwen en de goede samenwerking is dat bijvoorbeeld het beheerplan is ontstaan door samenwerking en niet door bedrijven van buitenaf: iedereen is betrokken.

 

Algemene informatie

Op de locatie aan de Voorsterallee in Zutphen is ruimte voor maximaal 759 bewoners; op dit moment wonen er 400 mensen. De bewoners die op het AZC verblijven kunnen worden opgedeeld in drie groepen: mensen die mogen blijven (statushouders), mensen die nog wachten op een beschikking en mensen die terug moeten naar het land van herkomst. Voor iedere groep geldt een eigen programma en zijn trainingen op maat opgesteld.

Kinderen in de basisschoolleeftijd (4 - 12 jaar) gaan naar een dependance van de Waaier, dat valt onder het bestuur van de Archipel en is gevestigd op het terrein van het AZC. Op deze school is ruimte voor maximaal 120 leerlingen, maar momenteel volgen zo'n 60 kinderen daar onderwijs. Dit heeft vorig jaar nog wel voor wat strubbelingen gezorgd omdat er meer leerkrachten waren aangesteld dan nodig. Inmiddels is alles in balans. Oudere kinderen (12 - 18 jaar) gaan naar een ISK (internationale schakelklas) dat momenteel is gehuisvest aan de Berkenlaan. Het ISK zat eerst aan de waterstraat, maar dit gebouw voldeed niet meer. Het nieuwe gebouw kan beter voldoen aan de onderwijseisen, maar is niet heel groot. Er waren eerder wachtlijsten voor het volgen van onderwijs in de schakelklas, maar dit is nu praktisch opgelost. Wel zijn de groepen nog vrij groot.

Er zijn dagelijks van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat medewerkers aanwezig: minimaal 3 en soms wel 15. ’s Nachts zijn er beveiligingsmedewerkers aanwezig. Ook is er een groot gezondheidscentrum op het AZC: van huisarts, tot ggz en van verpleegkundige tot jeugdarts: alles is aanwezig.

Er wordt ontzettend veel georganiseerd op het gebied van dagbesteding: veel sport, maar ook werk. Sommige bewoners hebben een baan of vrijwilligerswerk, maar ook wanneer er op de Waaier een muur geschilderd moet worden of als de tuin op orde moet worden gebracht, wordt dit door bewoners van het AZC gedaan. Ook is er een prikploeg die zorgt dat de wijk netjes gehouden wordt: dit is naast dagbesteding ook prettig voor de buurt. Verder wordt er uiteraard les gegeven in de Nederlandse taal (NT2).

 

Beheerplan

We krijgen uitleg over het beheerplan. Voor de komst van het AZC is er een risicoanalyse uitgevoerd door bureau Beke, aan de hand hiervan is er een onderzoeksrapport verschenen en daarna zijn betrokkenen samen met de beheergroep en buurtbewoners een beheerplan gaan schrijven. Het blijkt dat dit -waarschijnlijk omdat het een gezamenlijk product is- in de praktijk heel erg goed werkt. Alle lijnen zijn kort: tussen COA, wijkagent, beheergroep, wijkbewoners en ook met de verschillende scholen. Iedereen heeft contact met elkaar of kan dit, waar nodig, gemakkelijk leggen. Het beheerplan is puur voor de wijk Noordveen opgesteld, binnen het AZC gelden huisregels (o.a. na 22.00 uur is het stil en op de kamers wordt niet gerookt).

 

Rondleiding

We krijgen een rondleiding door het pand en over het terrein. Binnen zien we naast de kantoorruimte en het gezondheidscentrum, de kamers die op dit moment onbewoond zijn. Dit zijn woonunits voor alleengaanden. Er is een gemeenschappelijke keuken (met tv) en een gemeenschappelijke badkamer.

Irene: “Ik kreeg wel een treurig gevoel bij de onpersoonlijke kamers. Ze lijken het meest op hotelkamers of gevangeniscellen. Het lijkt me vreselijk zo weinig privacy te hebben”.

Er zijn ook tweepersoonskamers en woonunits voor gezinnen, maar deze zijn nu bewoond en hebben we om privacyredenen niet gezien. Buiten zien we vrolijk spelende kinderen en jongeren die staan te kletsen. De sfeer lijkt gemoedelijk. Voor wie zelf een kijkje wil nemen: 23 september is er een open dag op het AZC van 12.00 tot 16.00 (www.openazc.nl).

 

Wijk

Hierna is er een wandeling door de wijk gemaakt, waarbij een afvaardiging van de beheergroep onderweg vertelt hoe het nu gaat in de wijk in relatie tot het beheerplan. Een mooi voorbeeld van samenwerking tussen gemeente, COA en beheergroep is het pad dat vanaf het terrein rechtstreeks naar het voetpad aan de Voorsterallee wordt geleid. Hierdoor is er minder gevaar op de Voorsterallee. De meeste vluchtelingen leren pas net fietsen, dus het is fijn dat ze niet gelijk de grote weg op hoeven. Ook zien we een voetbalveld. Hier is in eerste instantie (geluids)overlast bij de buurtbewoners ontstaan, maar ook hier is een oplossing voor gevonden. Meer speelruimte op het terrein en het voetbalveld wordt nu ook weer gebruikt door buurtbewoners.

 

Buddy to Buddy

Na de rondleiding verplaatsen we ons naar het oude stadhuis; hier is Buddy to Buddy sinds kort gehuisvest. Als we aankomen heeft er op dat moment ook een (zeer druk bezochte) informatieavond plaats, voor toekomstige Buddy’s. Onder het genot van een kopje koffie worden de opgedane indrukken uitgewisseld. Hierna vertelt Armijn van Roon in het kort wat Buddy to Buddy doet. Hiernaast op deze pagina vind je ook een filmpje van Budy to Buddy. 

Armijn: “we hebben in Zutphen veel steun van de gemeente, dat maakt (mede) ons werk succesvol. We zijn ook erg blij met deze locatie.”

Hierna gaan professionals (onder andere mensen uit het onderwijs, zowel ISK als van ROC Aventus, en medewerkers van vluchtelingenwerk) samen met statushouders informeel met de verschillende fracties in gesprek. Er worden drie thema’s besproken: onderwijs, integratie en zinvolle dagbesteding.

In de verschillende gesprekken komen de volgende vragen aan bod: ‘hoe gaat het met de integratie?’ Welke te bereiken effecten worden beoogd?’’ En vooral: ‘hoe wordt e.e.a. door de vergunninghouders zelf ervaren?’

André vanaf de thematafel onderwijs:

“Ik was verbaasd over het verhaal van de mensen vanuit het onderwijs: inburgering wordt niet altijd makkelijk gemaakt. Er wordt zoveel gevraagd: examens die gehaald moeten worden en wanneer dit niet gebeurt, kan iemand al vrij jong beginnen met een studieschuld.”

Ook het verhaal van een AMA (alleenstaande minderjarige) die zijn verhaal vertelt, gaat aan het hart. Hij is op zijn elfde vertrokken vanuit Eritrea en na vele omzwervingen in Nederland beland. Hij is nu 19 en woont hier drie jaar.

Irene: “Ik ben zo onder de indruk van zijn verhaal. Zo’n kind.. in zijn eentje de wereld over en vertelt hier nu in het Nederlands duidelijk zijn verhaal. Hij weet wat hij wil en toen de directeur van het ISK zei dat hij tolk kon worden, zat hij te glunderen van trots. Wauw…”.

Bij het onderwerp integratie luisteren we vooral naar het verhaal van twee jonge hoogopgeleide mannen: een archeoloog en een ICT-er:

"Het is ontzettend moeilijk om in te burgeren, een compleet nieuwe taal te leren en je om te scholen, terwijl jij je zorgen maakt om je vrouw die nog in oorlogsgebied leeft. Je vader sterft en je kan niet naar de begrafenis, want zodra je voet in Syrië zet, wordt je gevangengenomen of geëxecuteerd. Ook wordt de familie gestraft omdat je niet komt: zij krijgen de erfenis niet, omdat je geen handtekening komt zetten.”

Dat het wel mogelijk is, blijkt uit het feit dat hun beide vrouwen op dit moment samen een film kijken terwijl hun baby’s in een veilig bed in Brummen liggen. Ze zijn nu beide aan het werk zijn op eigen vakgebied.

 

Goed werk!

Het was een waardevolle en leerzame avond. Er wordt ontzettend veel goed werk verricht in Zutphen! De GroenLinks fractie wil graag meer leren en meer zien. Binnenkort gaan we op werkbezoek bij de internationale schakelklas, ook hiervan volgt een verslag. Wil je zelf meer zien, kom dan naar de open dag van het AZC op 23 september. Wil je ook iets dóén, neem dan contact op met Buddy to Buddy.